محمد تقي جعفري

17

ترجمه و تفسير نهج البلاغه ( فارسي )

فعاليتى يا انفعالى در روان ما بجريان بيفتد و به اضافهء نتايج سطحى آثار و خواصى فعال را در سطوح عميق روان توليد كند . اين آثار و خواص بعدها در موقعيتهاى مناسب دست به كار مىشوند و نمودهاى روانى ديگرى را به وجود مىآورند و چون ما از ارتباط ميان اين نمودها و فعاليتها و انفعالات گذشته آگاهى نداريم ، خيال مىكنيم آن نمودها امورى تصادفى و اتفاقى و مربوط به بخت و شانس مىباشند . مانند عقده‌هاى عميق روانى كه در آغاز به وجود آمدن ، نمودهائى ناچيز نشان مىدهند و سپس با گذشت زمان و بروز اختلالات روانى متنوع ، نتايج و خواص ريشه دار خود را بروز مىدهند . و بالعكس ممكن است يك رفتار عقلانى صحيح و روش عاطفى درست ، رشدى مخصوص در روان ايجاد كند كه نتايج و خواص محاسبه نشده اى را در دنبال خود بياورد و مردم عامى كه اطلاعى از اين علت ندارند ، آن نتايج و خواص را شانس و بخت و تصادف بنامند . 5 - رويدادهاى ديگر وجود دارند كه از عوامل فوق طبيعى سرچشمه مىگيرند و مردم ناآگاه گمان مىبرند كه آن رويدادها بدون علت بوده تصادفى و شانسى و اتفاقى مىباشند . بعضى از آگاهان هم هستند كه اين نوع رويدادها را به عللى مجهول يا به اصول پيش ساختهء ذهنى نسبت مىدهند . به عنوان مثال انفجار اولين مادهء خلقت كه تدريجا به صورت كهكشانها در آمده است ، مورد اختلاف نظر قرار گرفته است . عاميان و آن گروه از دانشمندانى كه اگر اين حادثهء بنيادين را به علت فوق طبيعت نسبت بدهند ، اصول پيش ساختهء آنان مختل مىگردد ، تصادف و اتفاق را پيش مىكشند ، همان عنوانى كه اگر در آزمايشگاه‌هاى علمى در بارهء ناچيزترين پديده به كار برود ، به كار برندهء آن را فورا از آزمايشگاه به بيمارستان روانى منتقل مىسازند . چون هيچ علتى براى